Geroofd, maar van wie?

Erven gezocht

Bij werken waarvan roof of gedwongen verkoop waarschijnlijk is, richt Bureau Herkomst Gezocht zich actief op het opsporen van de vroegere eigenaren of hun erven. Dit heeft al geleid tot claims van rechthebbenden en soms is inmiddels een teruggave gerealiseerd. Sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog is meer dan zestig jaar verstreken en vele overlevende familieleden van omgekomen joodse eigenaren zijn over de gehele wereld verspreid. Wanneer de herkomst van een stuk bekend is, is daarom soms bijzonder uitvoerig speurwerk naar de rechtmatige erven vereist. In een aantal gevallen is dit speurwerk tot nu toe zonder resultaat gebleven, maar zeker niet opgegeven. Gehoopt wordt dat wellicht vroegere kennissen van de gezochte families nog aanwijzingen kunnen geven waar deze erfgenamen gevonden kunnen worden.

Het landschap van de Franse schilder Pierre Patel II heeft een veelbewogen geschiedenis. Uit onderzoek bleek dat het schilderij in september 1943 was geveild bij veilinghuis Mak van Waay in Amsterdam. Daarna werd het via nog twee Nederlandse handelaren naar Duitsland verkocht. Het archief van Mak van Waay maakte duidelijk dat het daar was ingebracht door de Liro. De administratie van de Liro vermeldt een schilderij door Patel dat was ingeleverd door M. Heidemann uit Amsterdam. De joodse verzamelaar Martin Heidemann was enkele jaren eerder uit Polen naar Nederland gekomen. Een Pools etiket van een lijstenmaker op de achterkant van het schilderij bevestigt dat Heidemann het stuk uit Polen had meegebracht. Heidemann is in 1945 omgebracht in Bergen-Belsen, maar zijn zoon overleefde de oorlog en heeft zich later gevestigd in Argentinië. Ondanks alle pogingen is het tot nu toe niet gelukt deze zoon of zijn erfgenamen te traceren.